मात्र अनेक वेळा रेशन कार्ड हरवणे किंवा चोरीला जाणे अशा घटना घडतात. अशा परिस्थितीत नागरिकांना अडचणींचा सामना करावा लागतो. परंतु आता डुप्लिकेट रेशन कार्ड मिळवण्याची प्रक्रिया अधिक सुलभ करण्यात आली असून नागरिकांना ऑनलाइन आणि ऑफलाइन अशा दोन्ही पद्धतीने अर्ज करता येतो.
रेशन कार्ड हरवल्यास सुरुवातीला काय करावे?
रेशन कार्ड हरवले किंवा चोरीला गेले असल्यास सर्वप्रथम जवळच्या पोलीस ठाण्यात तक्रार नोंदवणे आवश्यक आहे. यासाठी एफआयआर (FIR) दाखल करणे गरजेचे असते. अनेक ठिकाणी डुप्लिकेट कार्ड मिळवण्यासाठी एफआयआरची प्रत अनिवार्य असते. त्यामुळे तक्रार दाखल केल्यानंतर तिची प्रत स्वतःजवळ ठेवणे महत्त्वाचे आहे.
advertisement
ऑफलाइन अर्ज प्रक्रिया
डुप्लिकेट रेशन कार्डसाठी ऑफलाइन अर्ज करण्यासाठी नागरिकांनी आपल्या जिल्ह्यातील अन्न व नागरी पुरवठा विभागाच्या कार्यालयात भेट द्यावी. तेथे डुप्लिकेट कार्डसाठी अर्ज फॉर्म मिळतो. हा फॉर्म योग्यरीत्या भरून त्यासोबत आवश्यक कागदपत्रे जोडावी लागतात.
यामध्ये एफआयआरची प्रत, आधार कार्ड, कुटुंबातील सदस्यांचे फोटो आणि इतर आवश्यक पुरावे सादर करावे लागतात. काही राज्यांमध्ये या प्रक्रियेसाठी नाममात्र शुल्क आकारले जाऊ शकते. अर्ज सादर केल्यानंतर काही दिवसांत नवीन रेशन कार्ड तयार होते आणि संबंधित कार्यालयातून ते मिळवता येते.
ऑनलाइन अर्जाची सोय
डिजिटल सुविधांमुळे आता घरबसल्या डुप्लिकेट रेशन कार्डसाठी अर्ज करणेही शक्य झाले आहे. यासाठी संबंधित राज्याच्या अन्न व पुरवठा विभागाच्या अधिकृत संकेतस्थळावर जाऊन “डुप्लिकेट रेशन कार्ड” या पर्यायावर क्लिक करावे लागते.
यानंतर आवश्यक माहिती भरून कागदपत्रांच्या स्कॅन प्रती अपलोड कराव्या लागतात. यामध्ये एफआयआर, आधार कार्ड आणि कुटुंबीयांची माहिती आवश्यक असते. अर्ज सादर केल्यानंतर नागरिकांना त्याची स्थिती ऑनलाइन तपासण्याची सुविधाही उपलब्ध असते.
नागरिकांसाठी दिलासा
रेशन कार्ड हरवल्यानंतर पूर्वी प्रक्रिया गुंतागुंतीची आणि वेळखाऊ होती. मात्र आता शासनाने ही प्रक्रिया सुलभ केल्यामुळे नागरिकांना मोठा दिलासा मिळाला आहे. योग्य कागदपत्रांसह अर्ज केल्यास अल्पावधीतच डुप्लिकेट कार्ड मिळू शकते.
