अशा परिस्थितीत, जर एखाद्या व्यक्तीचा मासिक पगार ५० हजार रुपये असेल, तर त्याने घर खरेदी करावी का? की भाड्याने राहणे अधिक शहाणपणाचे ठरेल? याचे उत्तर थेट “हो” किंवा “नाही” असे नसून, आर्थिक नियोजनावर अवलंबून आहे.
आर्थिक परिस्थिती तपासणे का महत्त्वाचे आहे?
आजच्या काळात ५० हजार रुपयांचा मासिक पगार मध्यमवर्गीय उत्पन्न मानला जातो. मात्र या पगारातून घराचा EMI, घरखर्च, भविष्यातील बचत आणि अनपेक्षित खर्च सांभाळणे सोपे नसते. घर खरेदी करताना किमान १० ते २० टक्के डाउन पेमेंट आवश्यक असते. उदाहरणार्थ, ४०–५० लाख रुपयांच्या घरासाठी ५ ते १० लाख रुपये सुरुवातीला भरावे लागतात. त्यामुळे इतकी बचत आधीच आहे का, हा महत्त्वाचा प्रश्न आहे.
advertisement
याशिवाय, किमान सहा महिन्यांच्या खर्चाइतका आपत्कालीन निधी तयार केल्याशिवाय घर खरेदी करणे धोक्याचे ठरू शकते.
घर खरेदीचे फायदे काय?
घर खरेदी केल्याने दीर्घकालीन स्थैर्य मिळते. कालांतराने घराची किंमत वाढत जाते, त्यामुळे ही एक सुरक्षित गुंतवणूक ठरू शकते. भाड्याने राहत असताना दरवर्षी भाडे वाढते, तर गृहकर्जाचा EMI बहुतेक वेळा स्थिर राहतो. शिवाय, स्वतःचे घर असल्याने मानसिक समाधान आणि सामाजिक सुरक्षिततेची भावना निर्माण होते.
घर खरेदीचे तोटे लक्षात घ्या
घर खरेदीचा सर्वात मोठा तोटा म्हणजे आर्थिक बांधिलकी. साधारण नियमाप्रमाणे, EMI हा मासिक उत्पन्नाच्या ३०–४० टक्क्यांपेक्षा जास्त नसावा. म्हणजे ५० हजार पगार असलेल्या व्यक्तीसाठी १५ ते २० हजार रुपयांपर्यंतचा EMI सुरक्षित मानला जातो. यापेक्षा जास्त EMI असल्यास आर्थिक ताण वाढू शकतो.
बहुतेक गृहकर्जे २० वर्षांसाठी घेतली जातात. त्यामुळे एकूण भरलेले व्याज अनेक वेळा घराच्या मूळ किमतीपेक्षा जास्त ठरते.
भाड्याने राहण्याचे फायदे कोणते?
भाड्याने राहण्याचा सर्वात मोठा फायदा म्हणजे लवचिकता. नोकरी बदलायची असल्यास किंवा दुसऱ्या शहरात जाण्याची संधी मिळाल्यास कोणतीही अडचण येत नाही. तसेच घर खरेदीसाठी लागणारी मोठी रक्कम वाचवून ती म्युच्युअल फंड, SIP, शेअर बाजार किंवा इतर गुंतवणुकीत टाकता येते. योग्य नियोजन केल्यास दीर्घकालीन परतावा घराच्या किमतीपेक्षा जास्त मिळू शकतो.
५० हजार पगार असणाऱ्यांसाठी उदाहरण
समजा एखादी व्यक्ती अशा शहरात राहते, जिथे २BHK घराची किंमत ४०–५० लाख रुपये असून भाडे १५ हजार रुपये आहे.
मासिक भाडे: १५,००० रुपये
इतर खर्च: वीज, पाणी, इंटरनेट – ३,००० रुपये
एकूण खर्च: १८,००० रुपये
अशा वेळी उर्वरित रक्कम बचतीसाठी वापरता येते. दरमहा १५ हजार रुपयांची SIP केल्यास आणि १२ टक्के वार्षिक परतावा मिळाल्यास, २० वर्षांत सुमारे १.५ कोटी रुपयांची रक्कम तयार होऊ शकते.
शेवटी निर्णय काय घ्यावा?
घर खरेदी करावी की भाड्याने राहावे, हा निर्णय भावनेपेक्षा आर्थिक वास्तव पाहून घ्यावा. स्थिर नोकरी, पुरेशी बचत आणि दीर्घकालीन योजना असल्यास घर खरेदी योग्य ठरू शकते. मात्र उत्पन्न मर्यादित असेल आणि करिअरमध्ये बदल अपेक्षित असतील, तर भाड्याने राहून गुंतवणूक करणे अधिक फायदेशीर ठरू शकते
