TRENDING:
या प्रश्नावर अर्थमंत्र्यांनी कोणतीही ठोस तारीख न देता मुद्दामच सस्पेन्स कायम ठेवणारे, अत्यंत मोजके आणि सूचक उत्तर दिले. “या विषयावर फार जास्त तर्क-वितर्क करू नयेत. फक्त पाहत राहा (Just watch this space),” असे त्या म्हणाल्या. त्यांच्या या उत्तरामुळे डीलबाबतची उत्सुकता आणखी वाढली आहे.
जेव्हा त्यांना विचारण्यात आले की, “या चर्चांमध्ये काही ठोस प्रगती झाली आहे का?” तेव्हा सीतारामन यांनी सरकारचा व्यापक दृष्टिकोन स्पष्ट केला. त्यांनी सांगितले की, भारताने युरोपियन युनियनसोबत मुक्त व्यापार करार (FTA) केला आहे. याशिवाय यूके, ऑस्ट्रेलिया आणि न्यूझीलंड यांच्यासोबतही व्यापार करार करण्यात आले आहेत. “म्हणजेच काम सुरू आहे. मुक्त व्यापार करारांवर सातत्याने चर्चा चालू आहे,” असे त्या म्हणाल्या. यावरून अमेरिका करारही या व्यापक रणनीतीचा भाग असल्याचे संकेत मिळतात.
advertisement
वाणिज्य सचिवांनी काय सांगितले होते?
याआधी वाणिज्य सचिव राजेश अग्रवाल यांनीही भारत-अमेरिका ट्रेड डीलबाबत महत्त्वाचे संकेत दिले होते. त्यांच्या मते, भारत-अमेरिका व्यापार करार अंतिम टप्प्यात आहे आणि तो बराच जवळ आला आहे. मात्र, अमेरिकेसारख्या विशाल अर्थव्यवस्थेसोबत संपूर्ण आणि व्यापक फ्री ट्रेड एग्रीमेंट (FTA) करण्यासाठी अजून थोडा वेळ लागू शकतो, असेही त्यांनी स्पष्ट केले.
“आम्हाला ही डील शक्य तितक्या लवकर व्हावी असे वाटते, पण मी कोणतीही ठराविक तारीख देऊ शकत नाही,” असे अग्रवाल म्हणाले. “It takes two to tango” या प्रसिद्ध म्हणीचा उल्लेख करत त्यांनी सांगितले की, व्यापार करार यशस्वी होण्यासाठी दोन्ही देशांमध्ये समान इच्छाशक्ती, तयारी आणि प्रयत्न आवश्यक असतात.
ट्रंप–मोदी ‘केमिस्ट्री’मुळे वाढलेल्या अपेक्षा
या डीलबाबतच्या अपेक्षा वाढण्यामागे आणखी एक महत्त्वाचे कारण म्हणजे अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप आणि पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्यातील वैयक्तिक आणि राजकीय ‘केमिस्ट्री’. गेल्या महिन्यात Moneycontrol ला दिलेल्या मुलाखतीत ट्रंप यांनी पंतप्रधान मोदींचे उघडपणे कौतुक केले होते. त्यांनी मोदींना आपला “उत्कृष्ट मित्र” संबोधले आणि भारत व अमेरिका एक चांगला व परस्पर फायद्याचा करार करतील, असा विश्वास व्यक्त केला होता. ट्रंप यांच्या या सकारात्मक भूमिकेमुळे व्यापार चर्चांना नवे बळ मिळाले आहे.
निर्यातीसाठी नवा मैलाचा दगड
Budget 2026 नंतर भारताची निर्यातकथा आणखी मजबूत होताना दिसत आहे. वाणिज्य सचिवांच्या मते, सध्या सुरू असलेले आणि प्रस्तावित व्यापार करार पूर्णपणे अंमलात आल्यानंतर भारतीय निर्यातदारांना जगातील सुमारे 60 टक्के बाजारपेठांपर्यंत थेट प्रवेश मिळू शकतो. भारताने चालू आर्थिक वर्षात 850 अब्ज डॉलर निर्यातीचा टप्पा ओलांडण्याचे लक्ष्य ठेवले आहे. गेल्या वर्षी हा आकडा सुमारे 825 अब्ज डॉलर इतका होता.
आर्थिक सर्वेक्षणाचाही सकारात्मक अंदाज
अलीकडील आर्थिक सर्वेक्षणातही असा अंदाज व्यक्त करण्यात आला होता की, भारत-अमेरिका व्यापार चर्चा या वर्षात पूर्ण होण्याची शक्यता आहे. हा करार झाला तर जागतिक पातळीवरील अनिश्चितता कमी होईल आणि भारताला एक स्थिर आणि विश्वासार्ह बाह्य बाजारपेठ मिळेल, असे सर्वेक्षणात नमूद करण्यात आले आहे.
याच अनुषंगाने, अमेरिकेने अलीकडेच भारतातील 200 हून अधिक कृषी उत्पादनांना जसे की मसाले, चहा, कॉफी यांसारख्या वस्तूंना उच्च टॅरिफमधून सूट दिली, हा एक अत्यंत सकारात्मक आणि ‘कन्स्ट्रक्टिव्ह’ टप्पा मानला जात आहे. यामुळे भारत-अमेरिका व्यापार संबंध अधिक मजबूत होण्याचा मार्ग मोकळा झाल्याचे चित्र स्पष्ट होत आहे.