Science : खूप हसल्यानंतर पोट का दुखतं? यामागचं सायन्स 90 टक्के लोकांना माहितच नसेल

आपल्या छाती आणि पोटाच्या दरम्यान एक घुमटाकार स्नायू असतो, ज्याला 'डायफ्राम' म्हणतात. श्वसन प्रक्रियेत हा स्नायू महत्त्वाची भूमिका बजावतो. जेव्हा आपण जोरात हसतो, तेव्हा आपण खूप वेगाने हवा आत घेतो आणि बाहेर सोडतो. या प्रक्रियेत डायफ्रामचे वेगाने आकुंचन आणि प्रसरण होते. सततच्या या हालचालीमुळे या स्नायूवर ताण येतो आणि परिणामी आपल्याला पोटात दुखल्यासारखे वाटते.

जोरात हसणे हा खरं तर पोटाच्या स्नायूंसाठी एक प्रकारचा अनपेक्षित 'वर्कआउट' असतो. जेव्हा आपण मनमोकळेपणाने हसतो, तेव्हा पोटाचे स्नायू (Abs) वारंवार आकुंचन पावतात. जर तुम्ही बराच वेळ हसत राहिलात, तर हे स्नायू थकतात. एखाद्या दिवशी जिममध्ये खूप व्यायाम केल्यानंतर जसे स्नायू भरून येतात, अगदी तसंच खूप हसल्यानंतर पोटातील स्नायू थकल्यामुळे तिथे वेदना जाणवू लागतात.

जेव्हा आपण हसतो, तेव्हा आपण श्वास सोडण्यावर जास्त भर देतो (उदा. हा-हा-हा!). यामुळे फुफ्फुसातील हवा बाहेर ढकलली जाते, पण त्या तुलनेत नवीन ऑक्सिजन आत घेण्याचं प्रमाण कमी होतं. स्नायूंना सतत काम करण्यासाठी ऑक्सिजनची गरज असते. जेव्हा हसण्यामुळे डायफ्रामला पुरेसा ऑक्सिजन मिळत नाही, तेव्हा तिथे 'लॅक्टिक ऍसिड' तयार होऊ शकतं, ज्यामुळे थोड्या वेदना किंवा पेटके (Cramps) आल्यासारखे वाटते.

खूप जोरात हसताना केवळ स्नायूच नाही, तर आपल्या पोटातील अंतर्गत अवयवांचीही थोड्या प्रमाणात हालचाल होते. या हालचालीमुळे पोटाच्या भागात एक प्रकारचा दाब निर्माण होतो, जो हसणे थांबल्यानंतर काही वेळ जाणवत राहतो.

नाही! खूप हसल्यानंतर पोट दुखणे हे पूर्णपणे सामान्य आणि नैसर्गिक आहे. हे वेदना दर्शवत नाहीत की तुमच्या शरीरात काही बिघाड आहे, उलट ते हे दर्शवतात की तुम्ही मनापासून आनंदाचा अनुभव घेतला आहे. हसणे थांबवल्यानंतर काही मिनिटांतच हे दुखणं आपोआप थांबतं. जर हसताना पोट खूप दुखू लागलं, तर दीर्घ श्वास घ्या आणि हळूहळू सोडा. यामुळे डायफ्रामला आराम मिळेल आणि वेदना कमी होतील. हसण्यामुळे केवळ पोटच दुखत नाही, तर शरीरात 'एंडोर्फिन' सारखी आनंदी संप्रेरके (Happy Hormones) तयार होतात, ज्यामुळे तणाव कमी होतो. त्यामुळे पोट दुखलं तरी चालेल, पण हसणं सोडू नका.