10 गुंठ्यात भाजीपाला शेती हा सर्वाधिक फायदेशीर पर्याय ठरू शकतो. टोमॅटो, मिरची, वांगी, कोथिंबीर यांसारख्या पिकांना वर्षभर मागणी असते. कमी कालावधीत उत्पादन मिळत असल्याने रोख प्रवाहही जलद होतो. याशिवाय झेंडू, गुलाब यांसारखी फुलशेतीही कमी क्षेत्रात चांगला परतावा देते. सणासुदीच्या काळात फुलांना मोठी मागणी असते, त्यामुळे योग्य नियोजन केल्यास शेतकऱ्यांना अतिरिक्त नफा मिळू शकतो.
advertisement
Success Story : तरुण शेतकऱ्याने केला कलिंगडाचा यशस्वी प्रयोग, 65 दिवसांत 5 लाख कमाई
ड्रिप सिंचन, सेंद्रिय खतांचा वापर आणि मल्टी लेयर शेतीसारख्या आधुनिक तंत्रांचा अवलंब केल्यास उत्पादन खर्च कमी होतो आणि जमिनीची सुपीकता टिकून राहते. मल्टी लेयर शेतीमुळे एकाच जमिनीत विविध पिके घेता येतात. वरच्या स्तरावर फळभाज्या, मधल्या स्तरावर पालेभाज्या आणि जमिनीवर मुळे असलेली पिके घेऊन उत्पन्नाचे विविध स्रोत निर्माण करता येतात. त्यामुळे जोखीमही कमी होते.
पूरक व्यवसायही 10 गुंठ्यात सहज राबवता येतात. मशरूम शेती, मधमाशी पालन, शेळीपालन किंवा कुक्कुटपालन हे कमी गुंतवणुकीत सुरू होणारे पर्याय आहेत. या व्यवसायांना स्थानिक बाजारपेठेत चांगली मागणी आहे. विशेषतः सेंद्रिय उत्पादनांना ग्राहकांकडून अधिक प्रतिसाद मिळत असल्याचे दिसून येते.
थेट ग्राहकांना विक्री, शेतकरी बाजार, तसेच ऑनलाइन प्लॅटफॉर्मचा वापर केल्यास शेतकऱ्यांना चांगला दर मिळू शकतो. बाजाराचा अभ्यास, योग्य नियोजन आणि तंत्रज्ञानाचा वापर केल्यास 10 गुंठे क्षेत्रही उत्पन्नाचे मजबूत साधन ठरू शकते. लहान क्षेत्र असले तरी योग्य दिशा आणि मेहनतीच्या जोरावर शेतकरी आर्थिकदृष्ट्या सक्षम होऊ शकतो.





