इराणच्या नव्या Supreme Leaderची घोषणा, खामेनेईंपेक्षा खतरनाक; आता सुरू होणार 'महासंहारक' बदला, युद्धाचा गेम पलटणार

इराणच्या सरकारी वृत्तसंस्थेनुसार वरिष्ठ धर्मगुरू अलीरेजा अराफी यांना देशाचे कार्यवाहक सर्वोच्च नेते बनवण्यात आले आहे. नवीन सर्वोच्च नेत्याची निवड होईपर्यंत ते देशाची सूत्रे सांभाळतील, असे अहवालात नमूद करण्यात आले आहे.

यापूर्वी हे पद Ayatollah Ali Khamenei यांच्याकडे होते. इराणमध्ये त्यांना अत्यंत मानाचे स्थान होते. अमेरिका त्यांना आपला कट्टर शत्रू मानत असली तरी इराणच्या घटनात्मक व्यवस्थेनुसार त्यांच्या मंजुरीशिवाय कोणताही महत्त्वाचा निर्णय घेतला जात नसल्याचे मानले जात होते. आता त्यांच्या जागी तात्पुरत्या स्वरूपात अराफी कारभार पाहणार आहेत.

advertisement

अंतरिम नेतृत्व परिषद कशी असते?

इराणच्या राज्यघटनेनुसार सर्वोच्च नेत्याच्या अनुपस्थितीत एक तात्पुरती परिषद देशाचे नेतृत्व करते. या परिषदेत तीन सदस्य असतात:

राष्ट्रपती – Masoud Pezeshkian

मुख्य न्यायाधीश – Gholam-Hossein Mohseni-Eje'i

गार्डियन कौन्सिलमधील एक धर्मगुरू. या पदावर अयातुल्ला अराफी यांची नियुक्ती करण्यात आली आहे.

जोपर्यंत घटनात्मक प्रक्रियेनुसार नवीन सर्वोच्च नेत्याची निवड होत नाही, तोपर्यंत ही परिषद एकत्रितपणे देशाचा कारभार सांभाळते.

दरम्यान 86 वर्षीय Ayatollah Ali Khamenei यांना अमेरिका-इस्रायलच्या मोठ्या लष्करी हल्ल्यात लक्ष्य करून ठार करण्यात आल्याचा दावा करण्यात आला आहे. या हल्ल्यात अनेक लष्करी तळ आणि सरकारी इमारतींना लक्ष्य करण्यात आले. संरक्षण मंत्र्यांशी आणि लष्करातील काही वरिष्ठ अधिकाऱ्यांशी संबंधित ठिकाणांचाही यात समावेश होता.

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष Donald Trump आणि इस्रायलचे पंतप्रधान Benjamin Netanyahu यांनी सर्वप्रथम खामेनेई यांच्या मृत्यूची घोषणा केली. त्यानंतर काही वेळातच इराणकडूनही त्याची पुष्टी करण्यात आली.

सध्या इराण अत्यंत कठीण टप्प्यातून जात आहे. एका बाजूला बाह्य लष्करी दबाव वाढत आहे, तर दुसऱ्या बाजूला देशांतर्गत परिस्थिती झपाट्याने बदलत आहे. अशा वेळी ठोस आणि स्थिर सर्वोच्च नेतृत्वाची गरज अधिक प्रकर्षाने जाणवत आहे.