मेंदूचं अकाली वृद्धत्व रोखण्यासाठी काही गोष्टी करणं हातात असतं. विचार करण्याची शक्ती कमी करणाऱ्या अकरा सवयींविषयी मेंदूविकार तज्ज्ञांनी माहिती दिली आहे. या सवयींमुळे मेंदू सतर्क, सजग राहिल.
झोपेचा अभाव: आपण गाढ झोपेत असतो तेव्हा आपला मेंदू आपला जमा झालेला कचरा स्वच्छ करतो. कमी झोपेमुळे मेंदू लवकर आकुंचन पावतो आणि स्मरणशक्ती कमी होते.
advertisement
Summer Drink : उन्हाळ्यात कोल्ड्रिंकचा मारा नको, या खास घरगुती पेयांनी करा डिहायड्रेशनपासून रक्षण
सतत ताण: दीर्घकाळ ताणामुळे शरीरात कॉर्टिसोलची पातळी वाढते. यामुळे मेंदूच्या स्मरणशक्तीसाठी सर्वात महत्वाच्या भागाचं नुकसान होतं.
लठ्ठपणा: लठ्ठपणा मेंदूचं प्रमाण कमी करू शकतो आणि मेंदूचं वृद्धत्व विशेषतः फ्रंटल लोबमध्ये वाढवू शकतो, असं संशोधनातून दिसून आलं आहे.
मधुमेह: मधुमेह नियंत्रित केला नाही तर तो मेंदूतील रक्तवाहिन्यांना नुकसान पोहोचवतो. यामुळे मेंदूचं आकुंचन, स्ट्रोक आणि डिमेंशियाचा धोका लक्षणीयरीत्या वाढतो.
शारीरिक निष्क्रियता: दिवसभर बसून काम केल्यानं मेंदूला होणारा रक्तपुरवठा कमी होतो. याउलट, नियमित व्यायामामुळे मेंदूच्या हिप्पोकॅम्पसचा आकार वाढतो.
श्रवणशक्ती कमी होणं: श्रवणशक्ती कमी झाली असेल आणि त्यावर उपचार केले नाहीत तर, ते डिमेंशियाचं एक प्रमुख कारण ठरु शकतं. श्रवणशक्ती कमी होणं मेंदूच्या काही भागांवर नकारात्मक परिणाम करु शकतं.
दृष्टीवर परिणाम : कमकुवत दृष्टी एखाद्या व्यक्तीला बाहेरील जगापासून वेगळं करू शकते. यामुळे मेंदूची उत्तेजना कमी होते, ज्यामुळे विचार आणि समज कमी होऊ शकते.
एकटेपणा: दीर्घकाळ एकटं राहिल्यानं किंवा सामाजिक एकटेपणामुळे डिमेंशियाचा धोका वाढतो आणि मेंदूच्या रचनेत नकारात्मक बदल होतात.
जीवनसत्वाची कमतरता: जीवनसत्व बी12 च्या कमतरतेमुळे आपल्या नसा खराब होऊ शकतात. त्यावर लक्ष दिलं नाही तर मेंदू आकुंचन पावू शकतो आणि विचार करण्याची क्षमता बिघडू शकते.
अल्कोहोल : जास्त प्रमाणात अल्कोहोलमुळे, मेंदूचा आकार विशेषतः फ्रंटल लोब्स आणि सेरेबेलममधे लक्षणीयरीत्या कमी होऊ शकतो.
धूम्रपान: सिगारेट ओढल्यानं नसा खराब होतात, ज्यामुळे मेंदू जलद वृद्ध होतो.
मेंदू आकुंचन पावण्यापासून कसा रोखायचा?
डॉक्टरांच्या मते, जीवनशैलीत काही सोपे बदल करून तुम्ही तुमचा मेंदू निरोगी ठेवू शकता:
चांगली झोप घ्या: तुमच्या मेंदूला स्वतःला दुरुस्त करण्यासाठी पुरेसा वेळ द्या.
नियमित व्यायाम करा: शारीरिकदृष्ट्या सक्रिय रहा.
निरोगी आहार : पौष्टिक अन्न खा.
सामाजिक संबंध राखा: लोकांना भेटा आणि एकाकीपणावर मात करा.
ताणतणाव व्यवस्थापन : स्वतःला मानसिकदृष्ट्या शांत ठेवा.
आरोग्याची काळजी : रक्तदाब, मधुमेह आणि कोलेस्ट्रॉल नेहमी नियंत्रणात ठेवा.
