Bluetooth आणि Wi-Fi एकत्र वापरल्यावर लॅपटॉपची स्पीड कमी होतो का? जाणून घ्या यामागचं तांत्रिक कारण

अनेकांना वाटतं की हा केवळ एक योगायोग आहे, पण विज्ञानाच्या भाषेत याला 'Interference' (हस्तक्षेप) म्हणतात. ब्लूटूथ आणि वाय-फाय एकत्र वापरल्याने इंटरनेटच्या गतीवर परिणाम होतो का? या प्रश्नाचे उत्तर 'हो' असं आहे. पण हे नेमकं का होतं, हे आपण अगदी सोप्या भाषेत समजून घेऊया.

1. 'वारंवारता' किंवा फ्रीक्वेन्सीचा खेळ

ब्लूटूथ आणि बहुतेक जुने वाय-फाय राउटर्स हे दोन्ही 2.4 GHz (गीगाहर्ट्झ) या एकाच रेडिओ फ्रीक्वेन्सी बँडवर काम करतात. हे अगदी तसंच आहे, जसं एकाच अरुंद रस्त्यावरून एकाच वेळी दोन मोठी वाहनं जाण्याचा प्रयत्न करतात. जेव्हा एकाच लॅपटॉप किंवा फोनमध्ये वाय-फाय आणि ब्लूटूथ दोन्ही 2.4 GHz वर डेटा पाठवतात, तेव्हा त्यांच्या सिग्नलची एकमेकांशी टक्कर होते.

advertisement

2. 'सिग्नल ओव्हरलॅपिंग' म्हणजे काय?

ब्लूटूथ हे एका सेकंदात हजारो वेळा आपली फ्रीक्वेन्सी बदलत असतं (याला 'Frequency Hopping' म्हणतात). पण वाय-फाय एका ठराविक चॅनेलवर स्थिर असतं. जेव्हा ब्लूटूथची फ्रीक्वेन्सी वाय-फायच्या चॅनेलवर येते, तेव्हा डेटा ट्रॅफिक जाम होतो. यामुळे वाय-फाय सिग्नल कमकुवत होतो आणि आपल्याला इंटरनेट स्पीड कमी मिळाल्याचा भास होतो.

3. लॅपटॉपमधील एकच अँटेना

अनेक स्वस्त किंवा जुन्या लॅपटॉप आणि स्मार्टफोन्समध्ये वाय-फाय आणि ब्लूटूथसाठी एकच अँटेना वापरलेला असतो. जेव्हा दोन्ही फीचर्स सुरू असतात, तेव्हा हा अँटेना दोन्ही कामांमध्ये विभागला जातो, ज्यामुळे इंटरनेट स्पीडवर 30% ते 50% पर्यंत परिणाम होऊ शकतो.

इंटरनेट स्पीड सुधारण्यासाठी 'या' 4 सोप्या टिप्स

जर तुम्हालाही हा त्रास होत असेल, तर खालील बदल करून तुम्ही स्पीड वाढवू शकता:

5 GHz बँडचा वापर करा:

जर तुमचा राऊटर ड्युअल बँड (Dual Band) असेल, तर वाय-फाय कनेक्ट करताना 5 GHz बँड निवडा. ब्लूटूथ फक्त 2.4 GHz वर चालतं, त्यामुळे 5 GHz वर वाय-फाय वापरल्यास कोणताही अडथळा येणार नाही.

राऊटरचे चॅनेल बदला:

राऊटरच्या सेटिंगमध्ये जाऊन चॅनेल 1,6 किंवा 11 यांपैकी एक निवडा. हे चॅनेल ब्लूटूथच्या हस्तक्षेपापासून थोडे लांब असतात.

ब्लूटूथ उपकरण जवळ ठेवा:

ब्लूटूथ डिव्हाइस आणि लॅपटॉपमधील अंतर जितकं कमी असेल, तितका तो सिग्नल कमी पॉवर वापरेल आणि हस्तक्षेपाची शक्यता कमी होईल.

वायर्ड कनेक्शन:

जर शक्य असेल तर इंटरनेटसाठी 'ईथरनेट केबल' (Ethernet Cable) वापरा. केबलमुळे वाय-फाय सिग्नलचा प्रश्नच उरणार नाही.

तंत्रज्ञानाच्या प्रगतीमुळे नवीन उपकरणांमध्ये हा त्रास कमी झाला आहे, तरीही जुन्या मॉडेल्समध्ये ही समस्या कायम आहे. त्यामुळे जर तुम्हाला कामाच्या वेळी सुपरफास्ट इंटरनेट हवं असेल, तर एकतर 5 GHz राऊटर वापरा किंवा कामापुरता ब्लूटूथ बंद ठेवा.