Land : जमीन खरेदी करताय? गुंठा, एकर आणि स्क्वेअर फूटच्या गणित आधी समजून घ्या, नाहीतर होईल फसवणूक

स्वतःच्या मालकीची थोडी तरी जमीन असावी, असं स्वप्न आपण सगळेच पाहतो. शहरात एखादा फ्लॅट घेण्यापेक्षा गावाकडे किंवा शहराच्या कडेला एखादा प्लॉट घेऊन त्यावर छानसं घर बांधण्याकडे अनेकांचा कल असतो. पण, जेव्हा आपण प्रत्यक्ष जमीन पाहायला जातो, तेव्हा व्यवहार करताना गुंठा, एकर, बिघा किंवा स्क्वेअर फूट असे शब्द कानावर पडतात आणि तिथेच खऱ्या गोंधळाला सुरुवात होते.

दैनंदिन आयुष्यात आपण भाजी किलोवर घेतो किंवा कापड मीटरवर मोजतो, हे आपल्याला सोपं वाटतं. पण जमिनीच्या व्यवहारात मोजमापाची एक छोटीशी चूक सुद्धा लाखांचं नुकसान करू शकते. अनेकदा मोजमापाची नीट माहिती नसल्यामुळे खरेदीदाराची फसवणूक होण्याचे प्रकार घडतात. म्हणूनच, जमिनीचा व्यवहार पक्का करण्यापूर्वी त्याचं गणित नक्की कसं असतं, हे समजून घेणं अत्यंत महत्त्वाचं आहे.

प्रत्येक भागाची मोजमाप पद्धत वेगळीआपल्या देशात जमिनीच्या मोजमापासाठी सर्वत्र एकच पद्धत वापरली जात नाही. ग्रामीण भागात आजही गुंठा, बिघा किंवा एकर या शब्दांचा वापर जास्त होतो. तर शहरांमध्ये, विशेषतः अपार्टमेंट्स किंवा कमर्शियल बिल्डिंग्ससाठी 'स्क्वेअर फूट' (Square Feet) ही पद्धत प्रचलित आहे. या फरकामुळे नेमकी किती जमीन खरेदी केली जात आहे, याबद्दल अनेकदा स्पष्टता नसते.

एकर आणि गुंठ्याचं 'पक्कं' गणितजमिनीच्या मोजमापात एक महत्त्वाचं सूत्र नेहमी लक्षात ठेवा: 1 एकर = 40 गुंठे. हे एक स्थिर प्रमाण आहे.जर कोणाकडे 20 गुंठे जमीन असेल, तर ती अर्धा (1/2) एकर आहे, असं समजावं.हे साधे हिशोब जर तुम्हाला ठाऊक असतील, तर व्यवहाराच्या वेळी तुम्ही आत्मविश्वासाने बोलू शकता आणि समोरचा व्यक्ती तुमची फसवणूक करू शकणार नाही.

स्क्वेअर फूटमध्ये नक्की किती जागा मिळते?शहरातील प्लॉट किंवा घराचे व्यवहार स्क्वेअर फूटमध्ये होतात. त्याचे गणित खालीलप्रमाणे आहे:1 गुंठा म्हणजे साधारणपणे 1,089 स्क्वेअर फूट जागा असते.आता नियम असा आहे की 1 एकर म्हणजे 40 गुंठे, त्यानुसार 1 एकर क्षेत्रफळ हे 43,560 स्क्वेअर फूट इतकं होतं.हे आकडे माहीत असल्यास घर बांधताना किंवा प्लॉटची किंमत ठरवताना तुम्हाला मोठी मदत होईल.

मोबाईल ॲप्सवर 100% विसंबून राहू नकाआजच्या डिजिटल युगात जमीन मोजण्यासाठी अनेक मोबाईल ॲप्स उपलब्ध आहेत. हे ॲप्स सॅटेलाईटच्या मदतीने जमिनीचा आकार मोजतात. पण, ते 100% अचूक असतीलच असं सांगता येत नाही. जमिनीची रचना, तिथली झाडं किंवा जुने नकाशे यामुळे या मोजणीत त्रुटी असू शकतात. त्यामुळे कोणताही व्यवहार अंतिम करण्यापूर्वी सरकारी अधिकृत 'भूमापक' (Land Surveyor) कडून जमिनीची मोजणी करून घेणं सर्वात सुरक्षित ठरतं.

खरेदीपूर्वी 'या' गोष्टींची काळजी घ्याजमीन खरेदी करताना केवळ विक्रेत्याच्या शब्दावर विश्वास ठेवू नका.जमिनीचा ७/१२ उतारा, फेरफार आणि इतर कागदपत्रे काळजीपूर्वक तपासा.कागदावर असलेली जमीन आणि प्रत्यक्ष जागेवर असलेली हद्द यांचा ताळमेळ बसतोय का, हे पाहा.काही शंका असल्यास त्या क्षेत्रातील कायदेशीर सल्लागारांची मदत घ्या.

जमीन ही आपली आयुष्यभराची पुंजी असते. त्यामुळे गुंठा आणि एकरच्या या गणितांची जुजबी माहिती असणं, ही तुमची गरज नाही तर जबाबदारी आहे. सतर्क राहा आणि सुरक्षित गुंतवणूक करा.