जोडवी पायाच्या दुसऱ्याच बोटात का घालतात? फक्त परंपराचं सायन्सशीही आहे खास कनेक्शन

भारतीय संस्कृतीत विवाहित स्त्रीच्या 'सोळा शृंगारांपैकी' एक महत्त्वाचा अलंकार म्हणजे 'जोडवी'. लग्नानंतर पायात जोडवी घालणे हे केवळ सौभाग्याचे लक्षण मानले जात नाही, तर त्यामागे सखोल धार्मिक आणि वैज्ञानिक कारणेही दडलेली आहेत. आजही ग्रामीण भागापासून ते शहरांपर्यंत जोडवी घालण्याची परंपरा जपली जाते. पण, जोडवी नेमकी कोणत्या बोटात घालावीत आणि त्याचे फायदे काय आहेत, हे जाणून घेणे रंजक ठरेल.

चंद्राचे प्रतीक आणि चांदीचा वापर: जोडवी नेहमी चांदीचीच असावीत, असा शास्त्रांचा नियम आहे. चांदी हा धातू 'चंद्राशी' संबंधित मानला जातो. चंद्र हा मनाला शीतलता आणि शांती देणारा ग्रह आहे. चांदीची जोडवी पायात घातल्याने शरीरातील उष्णता नियंत्रित राहते आणि मनाला शांती मिळते. पायात सोन्याची जोडवी घालणे अशुभ मानले जाते, कारण सोने हे भगवान विष्णूचे रूप मानले जाते आणि ते पायात घालणे त्यांचा अनादर समजला जातो.

कोणत्या बोटात घालावीत? परंपरेनुसार, जोडवी पायाच्या दुसऱ्या बोटात घातली जातात. या बोटाला 'अनामिका' असेही म्हणतात. काही ठिकाणी दुसऱ्या आणि तिसऱ्या अशा दोन्ही बोटांत जोडवी घालण्याची पद्धत आहे. लग्नाच्या वेळी वधू जेव्हा गौरीहर पूजते, तेव्हा तिला ही जोडवी घातली जातात.

किती जोडवी घालावीत? साधारणपणे दोन्ही पायात मिळून दोन किंवा चार जोडवी घालण्याची प्रथा आहे. काही महिला फॅशन म्हणून किंवा परंपरेनुसार एकाच बोटात दोन जोडवी घालतात. कुमारिकांनी जोडवी घालू नयेत, असा संकेत रूढ आहे.

वैज्ञानिक दृष्टिकोन: विज्ञानानुसार, पायाच्या दुसऱ्या बोटातील एक नस थेट गर्भाशय आणि हृदयाशी जोडलेली असते. या बोटात जोडवे घातल्याने त्यावर हलका दाब पडतो, जे 'ॲक्युप्रेशर' सारखे काम करते. यामुळे गर्भाशयाला होणारा रक्तपुरवठा सुरळीत राहतो, प्रजनन क्षमता वाढते आणि मासिक पाळी नियमित राहण्यास मदत होते.

जोडवी कधी बदलावीत? जोडवी ही सौभाग्याचे लेणे असल्याने ती वारंवार बदलू नयेत. मात्र, जोडवी जुनी झाली, तुटली किंवा काळवंडली तर ती बदलता येतात.

विशेषतः 'अधिक महिन्यात' सुहासिनी महिला आवर्जून नवीन जोडवी घेतात. तसेच, आपली वापरलेली जोडवी कधीही दुसऱ्या स्त्रीला देऊ नयेत किंवा दुसऱ्याची वापरलेली आपण घालू नयेत, असे मानले जाते. टीप : (वरील माहिती सामान्य माहितीवर आधारीत आहेत. न्यूज 18 मराठी याची पुष्टी करत नाही. आपला उद्देश तुमच्यापर्यंत माहिती पोहोचवण्याचा आहे.)