विमानात लपलेला असतो 'हा' उंदीर; बिघाड होताच येतो बाहेर अन् वाचवतो प्रवाशांचे प्राण!

तुम्हाला प्रश्न पडला असेल की, विमानात उंदराचे काय काम? वास्तविक, येथे आरएटी (RAT) म्हणजे खरा उंदीर नव्हे, तर विमानात बसवलेले एक उपकरण आहे. याचे पूर्ण नाव 'RAM Air Turbine' असे आहे आणि त्याला संक्षिप्त रूपात 'RAT' म्हणतात. अनेकदा लोक याचा अर्थ 'उंदीर' असा घेतात. रांची येथील प्रसिद्ध 'संजीत एव्हिएशन अकादमी'चे विमानचालन तज्ज्ञ संजीत यांनी 'लोकल 18' ला सांगितले की, "विमानात विविध आपत्कालीन परिस्थितींसाठी काही यंत्रणा बसवलेल्या असतात. आरएटी म्हणजेच रॅम एअर टर्बाइन देखील याच पद्धतीने काम करते."

विद्युत यंत्रणा निकामी झाल्यास, हायड्रॉलिक प्रणाली निकामी झाल्यास आणि दोन्ही इंजिन निकामी झाल्यास, हे उपकरण विमानाच्या खालच्या भागातून बाहेर येते. अशा परिस्थितीत, ते रेडिओसह विमानाची आवश्यक नियंत्रणे कार्यरत ठेवण्याचे काम करते. मात्र, यामुळे विमान वर जाऊ शकत नाही. याला एका लहान प्रोपेलरसारखे मानले जाते. एअर इंडियाच्या विमान अपघातापूर्वीच्या व्हिडिओमध्ये आरएटी दिसल्याचा दावा केला जात आहे.

आता लोकांना प्रश्न पडला असेल की, जर आरएटी प्रणाली सक्रिय झाली होती, तर विमान अपघात का झाला? याचे उत्तर सोपे आहे: ही प्रणाली तेव्हा मदत करते जेव्हा विमान उंचीवर असते. त्यामुळे, जेव्हा विमान योग्य उंचीवर असते तेव्हाच ती काम करते. ही (आरएटी) प्रणाली विमान उडवण्यात किंवा त्याला पुढे नेण्यात मदत करत नाही. विमानात काही तांत्रिक बिघाड झाल्यास तिचे काम सुरू होते. त्यावेळी ती चालू होते आणि वीज तसेच संपर्क राखते. यामुळे वैमानिकाचा नियंत्रण कक्षाशी संपर्क तुटत नाही आणि प्रत्येक हालचालीवर लक्ष ठेवता येते.