या वयानंतर महिलांमध्ये का वाढत चाललाय 'हा' आजार? पुरुषांपेक्षा दुप्पट धोका, संशोधकांनी व्यक्त केली चिंता!
- Published by:Arjun Nalavade
Last Updated:
नवीन संशोधनानुसार, मेनोपॉजनंतर महिलांमध्ये डिमेन्शिया आणि अल्झायमरचा धोका पुरुषांच्या तुलनेत दुप्पट असतो. कॅनडातील युनिव्हर्सिटी ऑफ कॅलगरीच्या अभ्यासात 896 महिलांचे आरोग्य विश्लेषण करण्यात आले. ज्या महिलांना...
Menopause and Dementia : 45 ते 50 वर्षांच्या दरम्यान प्रत्येक महिलेत मासिक पाळी थांबते. या स्थितीला मेनोपॉज म्हणतात. एका अभ्यासात असे दिसून आले आहे की, मेनोपॉजनंतर महिलांना पुरुषांच्या तुलनेत डिमेंशिया आणि अल्झायमर आजाराचा धोका दुप्पट असतो. या संशोधनानंतर जगभरातील शास्त्रज्ञ महिलांना या आजारातून कसे मुक्त करायचे, याबद्दल चिंतेत आहेत. अंदाजानुसार, सुमारे 80 टक्के महिलांना मेनोपॉज संबंधित समस्या असतात आणि लक्षणे जितकी जास्त, डिमेंशियाचा धोका तितकाच जास्त असतो. कॅनडाच्या कॅलगरी विद्यापीठाने केलेल्या अभ्यासात हे उघड झाले आहे. संशोधकांनी 896 रजोनिवृत्ती झालेल्या महिलांच्या डेटाचे विश्लेषण केले. हा आरोग्य समस्यांवर ऑनलाइन संशोधन होतं.
वयानुसार वाढतो आजार
महिलांनी संशोधकांना त्यांच्या पेरीमेनोपॉजल लक्षणांबद्दल माहिती दिली. त्यांची संज्ञानात्मक कार्ये एव्हरीडे कॉग्निशन स्केल आणि सौम्य वर्तनविषयक दुर्बलता चेकलिस्ट वापरून मोजली गेली. उच्च पातळीने अधिक गंभीर लक्षणे दर्शविली. ज्या महिलांना जास्त मेनोपॉजल लक्षणे होती, त्यांनी संज्ञानात्मक चाचण्यांमध्ये जास्त गुण मिळवले आणि हे आरोग्यासाठी चांगले नव्हते. कॅलगरी विद्यापीठाचा हा अहवाल पब्लिक लायब्ररी ऑफ सायन्स वन जर्नलमध्ये प्रकाशित झाला आहे. निष्कर्षांमध्ये असे आढळून आले की, मेनोपॉज-संबंधित लक्षणे वर्तनातील बदलांशी (सौम्य वर्तनविषयक दुर्बलता म्हणजे MBI) संबंधित होती. एम.बी.आय. हे एक सिंड्रोम आहे, ज्याला डिमेंशियाच्या धोक्याचे लवकर संकेत म्हणून ओळखले जाते. हे केवळ संज्ञानात्मक बदलच नव्हे, तर मूड, सामाजिक संवाद आणि व्यक्तिमत्त्वातील बदलांचा विचार करण्याची गरज अधोरेखित करतात, जे रजोनिवृत्तीनंतर उद्भवतात आणि टिकून राहतात.
advertisement
इस्ट्रोजेन थेरपीमुळे लक्षणे कमी होऊ शकतात
संशोधकांच्या मते, हार्मोन थेरपी संज्ञानात्मक कार्याशी लक्षणीयरीत्या संबंधित नसली तरी, तिने कमी एम.बी.आय. लक्षणांशी महत्त्वपूर्ण संबंध दर्शविला, ज्यामुळे दीर्घकालीन मेंदूच्या आरोग्यामध्ये हार्मोन थेरपीच्या संभाव्य भूमिकेवरील संशोधनाची गरज अधोरेखित होते. संशोधनातील मनोरंजक गोष्ट म्हणजे, पेरीमेनोपॉज दरम्यान इस्ट्रोजेन-आधारित हार्मोन थेरपी वापरल्याचे नोंदवलेल्या सहभागींना एम.बी.आय. लक्षणे तितकी गंभीर नव्हती. म्हणजेच, ज्या महिला या थेरपी घेतात, त्यांना डिमेंशियाचा धोका कमी असतो. संशोधकांनी निदर्शनास आणून दिले की, हा अभ्यास क्रॉस-सेक्शनल आहे, याचा अर्थ तो वर्षानुवर्षे बदलांचा मागोवा घेण्याऐवजी वेळेचा स्नॅपशॉट घेतो. याचा अर्थ असा आहे की तो केवळ मेनोपॉजल लक्षणे आणि संज्ञानात्मक आणि वर्तणुकीशी संबंधित आरोग्य यांच्यातील संबंध ओळखू शकतो, परंतु लक्षणे थेट मेंदूच्या आरोग्यामध्ये बदल घडवून आणतात की नाही हे निर्धारित करू शकत नाही. तथापि, हे संशोधन हे सिद्ध करते की मेनोपॉज जितका हार्मोनल बदल आहे तितकाच तो न्यूरोलॉजिकल बदलही आहे.
advertisement
मेनोपॉज हा महिलांच्या आयुष्यातील एक महत्त्वाचा टप्पा आहे. या काळात महिलांना अनेक शारीरिक आणि मानसिक बदलांना सामोरे जावे लागते. या बदलांकडे लक्ष देणे गरजेचे आहे. मेनोपॉजनंतर महिलांनी आपल्या आरोग्याची काळजी घेणे आणि आवश्यक असल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घेणे खूप महत्त्वाचे आहे.
हे ही वाचा : Gym ची कपडे धुण्याची योग्य पद्धत्त माहितीय का? 99% लोक करतात 'ही' चूक, वेळील जाणून घ्या अन्यथा...
advertisement
Location :
Mumbai,Maharashtra
First Published :
Mar 17, 2025 12:35 PM IST
मराठी बातम्या/लाइफस्टाईल/हेल्थ/
या वयानंतर महिलांमध्ये का वाढत चाललाय 'हा' आजार? पुरुषांपेक्षा दुप्पट धोका, संशोधकांनी व्यक्त केली चिंता!









