Toyota: लांब प्रवासाची 'क्विन' Innova Crysta होणार बंद, टोयोटा आता थांबवणार प्रोडक्शन, हे आहे कारण

आरामदायक आणि मजबूत अशा कारचा मान हा टोयोटा कंपनीला मिळतो. लांब पल्ल्याचा प्रवास असेल तर हमखास टोयोटाच्या इनोव्हाचं नाव सर्वात आधी समोर येतं. टोयोटाच्या इनोव्हाने मागील अनेक दशकांपासून भारतीय मध्यमवर्गीय आणि ट्रॅव्हल्स बिझनेसमध्ये इनोव्हा ही एक आयकॉनिक ७ सीटर एमपीव्ही ठरली आहे. पण, आता टोयाटोने इनोव्हा क्रिस्टाला (innova crysta) निरोप देण्याचा निर्णय घेतला आहे. २०२७ मध्ये इनोव्हाचं उत्पादन थांबवण्यात येणार आहे.

ऑटोकारच्या रिपोर्टनुसार, टोयोटा मार्च 2027 पर्यंत इनोव्हा क्रिस्टा एमपीव्ही मार्केटमधून बंद करण्याची तयारी करत आहे. इनोव्हा क्रिस्टा अजूनही मार्केटमध्ये चांगलीच लोकप्रिय आहे.  आरामदार, मजबूत आणि दमदार इंजिनसाठी इनोव्हा ओळखली जाते.

पण आता CAFE 3 नियमांमुळे क्रिस्टा इनोव्हाला बंद करण्याची वेळ आली आहे. खरंतर टोयोटा कंपनी २०२५ मध्येच इनोव्हाचं उत्पादन थांबवणार होती, पण आता नवीन नियमांमुळे हा निर्णय घ्यावा लागणार आहे.

त्यामुळे टोयोटाने आधीच या नव्या नियमांसाठी पेट्रोल हायब्रिड्सकडे आपला मोर्चा वळला आहे. पुढच्या काळात टोयोटाच्या लाईनअपमध्ये आणखी हायब्रिड प्रॉडक्ट्स दिसणार आहे. सध्या मार्केटमध्ये इनोव्हा हाईक्रॉस (innova hycross) हे त्याचं एक उदाहरण आहे.

CAFE नियम काय आहे? CAFE नियम म्हणजे एखाद्या कार कंपनीने वर्षभरात विकलेल्या सर्व गाड्यांचे सरासरी कार्बन उत्सर्जन (CO2 Emission) एका ठराविक मर्यादेपेक्षा जास्त नसावे. CAFE 1 आणि 2 हे नियम आधीपासून लागू आहेत. CAFE 3 हे नियम २०२७ पासून लागू होणार आहे.

त्यामुळे टोयोटालाा हा निर्णय घ्यावा लागलाय. इनोव्हा क्रिस्टामध्ये २.४ लिटरचं इंजिन आाहे, ज्यामुळे कार्बन उत्सर्जन जास्त होतंय, ज्यामुळे कंपनीचा 'सरासरी स्कोअर' खराब होत आहे. क्रिस्टा ही 'लॅडर-फ्रेम' चेसिसवर बनलेली जड गाडी आहे. गाडी जितकी जड, तितका इंधनाचा वापर जास्त आणि उत्सर्जनही जास्त असतो.

इतर मॉडेल्सशी तुलना केली तर इनोव्हा क्रिस्टासारखी डिझेल एमपीव्ही इंधन वापर वाढवते, आणि म्हणूनच टोयोटाने क्रिस्टा बंद करण्याचा निर्णय घेतला आहे.

फॉर्च्युनरचं काय होणार?   टोयोटा आता CAFE नियमांनुसार पेट्रोल हायब्रिड्सवर जास्त लक्ष देणार आहे. पण, टोयोटा तिच्या सर्व मॉडेल्समधून, जसं फॉर्च्युनरमध्ये डिझेल इंजिन पूर्णपणे बंद करणार की नाही, याची सध्या काही माहिती नाही.

पण इनोव्हा हाईक्रॉस सध्या मार्केटमध्ये आहे, पण असं वाटतं की इनोव्हा क्रिस्टा गेल्यावर जे रिकामेपण येईल, ते पूर्णपणे भरून काढू शकणार नाही. टोयोटाने 2025 मध्ये इनोव्हा क्रिस्टाचं प्रोडक्शन बंद करण्याचा निर्णय घेतला होता. हा निर्णय इनोव्हा हाईक्रॉस लाँच करताना घेतला होता. पण हाईक्रॉस लाँच झाल्यावर टोयोटाला सेमीकंडक्टरची कमतरता वगैरे अनेक अडचणी आल्या. जेव्हा कंपनीने पाहिलं की, इनोव्हा हाईक्रॉसची वेटिंग लिस्ट मोठी आहे आणि इनोव्हा क्रिस्टा किंवा डिझेल एमपीव्हीची मागणी अजूनही आहे, तेव्हा टोयोटाने क्रिस्टा पुन्हा मार्केटमध्ये आणली.

इनोव्हा क्रिस्टा पुन्हा लाँच होईल का, असं विचारलं जात आहे, पण  जुन्या व्हर्जनच्या तुलनेत पुन्हा लाँच केलेली क्रिस्टा फक्त डिझेल इंजिन आणि मॅन्युअल गिअरबॉक्ससह आली होती. यात 2.4-लिटर टर्बो-डिझेल इंजिन दिलं होतं, जे सध्याच्या एमिशन नॉर्म्सनुसार होतं. ऑटोमॅटिक ट्रान्समिशन मुद्दाम दिलं नव्हतं, कारण कंपनीला माहीत होतं की , यामुळे इनोव्हा हाईक्रॉसच्या विक्रीवर परिणाम होईल. एकूणच, टोयोटाकडे इनोव्हा क्रिस्टाचा योग्य पर्याय नाही आणि आता पाहावं लागेल की महिंद्रा, टाटा किंवा हुंदईसारख्या कंपन्या या सेगमेंटमध्ये नवी एमपीव्ही आणतात का, जेणेकरून ग्राहकांची गरज पूर्ण होईल.