जर भारताला जागतिक उत्पादन केंद्र बनवायचे असेल, तर ते किती कारखाने बांधले जातात यावर कमी आणि उद्योग कुठे आणि कसे एकत्रितपणे विकसित केले जातात यावर जास्त अवलंबून असेल. सर्वेक्षणात असे म्हटले आहे की चांगले औद्योगिक क्लस्टर्स - जिथे कंपन्या, पुरवठादार, कामगार, लॉजिस्टिक्स आणि संस्था एकत्रित असतात - हीच युनिट्स देशांना जागतिक पुरवठा साखळींशी जोडण्यास, परदेशी गुंतवणूक आकर्षित करण्यास आणि उत्पादकता वाढविण्यास मदत करतात.
advertisement
चीनचा ग्रेटर बे एरिया किती मोठा आहे?
आंतरराष्ट्रीय उदाहरणे देऊन, सर्वेक्षणात असे म्हटले आहे की चीनचा ग्रेटर बे एरिया, जो देशाच्या 1 टक्क्यांपेक्षा कमी भूभाग व्यापतो, तो निर्यातीत अंदाजे 35 टक्के आणि जीडीपीमध्ये 11 टक्के योगदान देतो. त्याचप्रमाणे, व्हिएतनामच्या दोन मुख्य आर्थिक क्षेत्रांमध्ये देशाच्या भूभागाचा 11 टक्के वाटा आहे, पण देशाच्या जीडीपी आणि व्यापाराच्या जवळजवळ दोन तृतीयांश वाटा आहे.
कंपन्या, पुरवठादार आणि कामगार जवळच असल्याने क्लस्टर्स उत्पादक आहेत. सामायिक पायाभूत सुविधा, मोठा कामगार बाजार, कमी खर्च आणि ज्ञानाची देवाणघेवाण कंपन्यांना वेगाने वाढण्यास आणि जागतिक स्तरावर स्पर्धा करण्यास मदत करते. नाशिकचा सामान उद्योग हे याचं एक उत्तम उदाहरण आहे. सॅमसनाईटने नाशिकमध्ये केवळ एक कारखाना स्थापन केला नाही तर विश्वसनीय पुरवठादार, कुशल कामगार आणि स्थिर वातावरणाच्या उपलब्धतेमुळे त्याचा विस्तारही केला.
आर्थिक पाहणी अहवालात आणखी काय?
भारताच्या आर्थिक विकासाची गती कायम असल्याचं आर्थिक पाहणी अहवालात समोर आलं आहे. आर्थिक पाहणी अहवाल 2025-26 नुसार, 2026-27 या आर्थिक वर्षात भारतीय अर्थव्यवस्था 6.8 ते 7.2 टक्क्याच्या दराने वाढण्याचा अंदाज आहे. 2025-26 च्या आर्थिक वर्षासाठी जीडीपी 7.4 टक्के असण्याचा अंदाजही व्यक्त करण्यात आला आहे.
