Do You Know : भूक लागली की पोटातून 'गुडगुड' आवाज का येतो? यामागे दडलंय शरीराचं अजब विज्ञान

विज्ञानाच्या भाषेत पोटातून येणाऱ्या या आवाजाला 'बोर्बोरिगमी' (Borborygmi) असे म्हणतात. हा आवाज केवळ पोटातून नाही, तर प्रामुख्याने आपल्या लहान आणि मोठ्या आतड्यांमधून येत असतो. आपले पचनतंत्र हे एका लांब नळीसारखे आहे, जे सतत कार्यरत असते.

आपल्या पचनसंस्थेच्या भिंती स्नायूंनी बनलेल्या असतात. अन्नाला पुढे ढकलण्यासाठी हे स्नायू सतत आकुंचन आणि प्रसरण पावत असतात. या प्रक्रियेला 'पेरिस्टॅलिसिस' (Peristalsis) म्हणतात. जेव्हा पोटात अन्न असतं, तेव्हा हा आवाज आपल्याला ऐकू येत नाही. पण जेव्हा पोट रिकामं असतं, तेव्हा या नळीमध्ये फक्त हवा आणि पाचक रस (Digestive Juices) उरलेले असतात. रिकाम्या नळीत ही हवा इकडून तिकडे हलली की त्याचा मोठा आवाज येतो, अगदी रिकाम्या डब्यात वस्तू वाजते तसा

जेव्हा आपण 2-3 तास काहीच खात नाही, तेव्हा मेंदू पोटातील स्नायूंना एक संदेश पाठवतो. याला 'मायग्रेटिंग मोटर कॉम्प्लेक्स' (MMC) म्हणतात. हे पोटाचं एक प्रकारचं 'हाऊसकीपिंग' किंवा स्वच्छता अभियान आहे. पोटात उरलेलं अन्न, बॅक्टेरिया किंवा कचरा साफ करण्यासाठी स्नायू वेगाने हालचाल करू लागतात. याच हालचालीमुळे तो 'गुडगुड' आवाज येतो. म्हणजे तुमचं पोट तुम्हाला सांगत असतं की, "आता जुना साठा संपलाय, नवीन अन्न पाठवा"

केवळ भूकच नाही, तर इतर काही कारणांमुळेही पोटात असे आवाज येऊ शकतात:

1. थोडं पाणी प्या: पाणी प्यायल्याने रिकाम्या पोटातील हवेची हालचाल कमी होते आणि आवाज थांबतो.