Physical Gold की Gold ETF, 2026 मध्ये स्मार्ट इन्व्हेस्टमेंट कोणती? कोणतं सोनं विकत घेणं खरंच फायदेशीर?

Published by:Devika Shinde

Last Updated:Jan 16, 2026 6:17 PM IST

गुंतवणूक म्हणून हातात असलेलं सोनं (Physical Gold) चांगलं की 'डिजिटल सोनं' (Gold ETF)? जर तुम्हीही येणाऱ्या काळात सोन्यात गुंतवणूक करण्याचा विचार करत असाल, तर हा लेख तुमच्यासाठी फायद्याचा ठरु शकतो.

मुंबई : भारतीय घरांमध्ये सण-सुदीला किंवा लग्नसराईत सोन्याची खरेदी करणे ही केवळ एक परंपरा नाही, तर तो लोकांच्या भावनेचा विषय आहे. आपल्याकडे पिढ्यानपिढ्या 'सोनं' हे संकटाच्या काळातील सर्वात मोठा आधार मानलं जातं. कपाटात ठेवलेले सोन्याचे दागिने, नाणी किंवा वळे (Bars) हातात घेतल्यावर जे सुरक्षिततेचं समाधान मिळतं, त्याची तुलना कशाशीच होऊ शकत नाही. पण, काळ बदलतोय आणि गुंतवणुकीचे पर्यायही.

आज 2026 मध्ये, जेव्हा जागतिक बाजारपेठेत चढ-उतार सुरू आहेत आणि सोन्याचे भाव गगनाला भिडत आहेत, तेव्हा एक महत्त्वाचा प्रश्न उभा राहतो: गुंतवणूक म्हणून हातात असलेलं सोनं (Physical Gold) चांगलं की 'डिजिटल सोनं' (Gold ETF)? जर तुम्हीही येणाऱ्या काळात सोन्यात गुंतवणूक करण्याचा विचार करत असाल, तर हा लेख तुमच्यासाठी फायद्याचा ठरु शकतो.

1. फिजिकल गोल्ड: भावनिकता आणि वास्तव

भारतात सोन्याकडे फक्त गुंतवणूक म्हणून नाही, तर एक विमा आणि सामाजिक प्रतिष्ठा म्हणून पाहिलं जातं. दागिने मिरवता येतात, भेट देता येतात आणि गरजेला गहाणही ठेवता येतात. पण गुंतवणुकीच्या दृष्टिकोनातून पाहिल्यास यात काही छुपे तोटे आहेत, त्याकडे लोक लक्ष देत नाहीत. चला पॉइंट टू पॉइंट समजून घेऊ.

- घडणावळ (Making Charges): दागिन्यांच्या खरेदीवर आपण 10 ते 25 टक्क्यांपर्यंत मजुरी देतो, जी विकताना कधीच परत मिळत नाही. सोनं किती कॅरेटचं आहे, यावरून नेहमीच मनात शंका असते.

-साठवणूक आणि सुरक्षा : घरात सोनं ठेवणं म्हणजे चोरीची भीती आणि बँकेच्या लॉकरचा खर्च.

-विकताना कपात: जेव्हा तुम्ही दागिने मोडायला जाता, तेव्हा सोनार त्यात काही ना काही कपात करतोच, ज्यामुळे तुम्हाला मार्केट रेट मिळत नाही.

2. गोल्ड ईटीएफ (Gold ETF) म्हणजे नक्की काय?

जर तुम्हाला सोनं मिरवायचं नसेल आणि फक्त पैसा वाढवण्यासाठी त्यात गुंतवणूक करायची असेल, तर Gold ETF हा एक आधुनिक आणि स्मार्ट पर्याय आहे. सोप्या भाषेत सांगायचं तर, तुम्ही शेअर बाजारातून सोन्याचे युनिट्स खरेदी करता. हे सोनं कागदी स्वरूपात असलं तरी त्याला बॅकअप म्हणून प्रत्यक्ष सोनं सुरक्षित व्हॉल्टमध्ये (Vaults) ठेवलेलं असतं.

-ईटीएफचे फायदे

पारदर्शकता: सोन्याचा जो भाव बाजारात सुरू आहे, त्याच भावात तुम्ही खरेदी-विक्री करू शकता.

मेकिंग चार्जेस शून्य: यात दागिने घडवण्याचा कोणताही खर्च नसतो.

सुरक्षेची चिंता नाही: हे तुमच्या डीमॅट खात्यात असतं, त्यामुळे चोरीची भीती नाही.

लिक्विडीटी (Liquidity): तुम्ही मार्केट अवर्समध्ये कधीही तुमचे युनिट्स विकून पैसे खात्यात मिळवू शकता.

3. परताव्याचं गणित: कोण सरस?

लोकांचा एक गैरसमज आहे की प्रत्यक्ष सोन्यात जास्त नफा मिळतो. पण वास्तव असं आहे की, दोन्हीही एकाच सोन्याच्या भावावर चालतात. उलट, ईटीएफमध्ये मेकिंग चार्जेस आणि स्टोरेजचा खर्च वाचत असल्यामुळे, दीर्घकाळात ईटीएफचा निव्वळ परतावा प्रत्यक्ष सोन्यापेक्षा थोडा जास्तच मिळतो.

4. टॅक्सचं काय?

पूर्वी या दोन्हीमध्ये कराचे वेगवेगळे नियम होते, पण आता भारतात सोन्याच्या गुंतवणुकीवर जवळपास सारखाच कर लागतो. त्यामुळे आता तुमची निवड करावर नाही, तर तुमच्या सोयीवर अवलंबून असायला हवी.

5. मग तुम्ही काय खरेदी करावं?

फिजिकल गोल्ड केव्हा घ्यावं? जर तुम्हाला दागिने वापरण्यासाठी घ्यायचे असतील, घरात लग्नाचे कार्य असेल किंवा परंपरेनुसार एखादी आठवण जपायची असेल, तर नक्कीच प्रत्यक्ष सोनं घ्या.

गोल्ड ईटीएफ केव्हा घ्यावं?

जर तुमचं ध्येय फक्त गुंतवणूक करणं, मुलांचं शिक्षण किंवा भविष्यातील आर्थिक सुरक्षा असेल, तर ईटीएफ हा सर्वात सोपा आणि स्वस्त मार्ग आहे. यात तुम्ही दरमहा थोडी-थोडी गुंतवणूक (SIP) देखील करू शकता.

सोनं किती असावं?

आर्थिक तज्ज्ञांच्या मते, तुमच्या एकूण गुंतवणुकीच्या पोर्टफोलिओमध्ये सोन्याचा वाटा 5 ते 10 टक्के असावा. सोनं हे तुमची संपत्ती वेगाने वाढवण्यासाठी नसून, शेअर बाजार कोसळला तर तुमच्या पोर्टफोलिओला आधार देण्यासाठी (विमा म्हणून) असतं. 2026 च्या या काळात, जे चमकतंय ते सगळंच सोनं असतं असं नाही, तर जे शांतपणे तुमच्या बँक खात्यात तुमची संपत्ती वाढवतं, तेच खरं सोनं ठरेल.