अमेरिका-इराण युद्धामुळे काय महागलं? काय स्वस्त झालं?

इराणमधून मोठ्या प्रमाणात आयात होणारा पिस्ता सध्या सर्वाधिक चर्चेत आहे. काही महिन्यांपूर्वी १,६५० रुपये प्रति किलो दराने मिळणारा इराणी पिस्ता आता थेट २,४०० रुपयांवर पोहोचला आहे. आयात पूर्णपणे थांबल्याने बाजारात उपलब्धता कमी झाली आणि दरात मोठी उसळी आली.

सुका मेव्यात सर्वाधिक वाढ जर्दाळूमध्ये नोंदवली गेली आहे. ७५० रुपयांवर मिळणारा जर्दाळू आता १,४०० रुपयांपर्यंत पोहोचला आहे. जवळपास ८५ टक्के वाढ झाल्याने ग्राहकांचे बजेट कोलमडले आहे. पुरवठा साखळी विस्कळीत झाल्यामुळे जर्दाळू जवळपास दुप्पट महागला असल्याचे व्यापाऱ्यांचे म्हणणे आहे.

दुसरीकडे, इराण हा भारतीय बासमती तांदळाचा मोठा खरेदीदार मानला जातो. सध्या तेथे निर्यात थांबल्याने देशांतर्गत बाजारात तांदळाचा साठा वाढला आहे. परिणामी ७,१०० रुपये प्रति क्विंटल असलेला दर घसरून ५,९०० रुपयांवर आला आहे. सुमारे १६ टक्क्यांची घसरण झाल्याने व्यापाऱ्यांना तोटा सहन करावा लागत आहे.

या परिस्थितीचा परिणाम महाराष्ट्रातील निर्यातदारांवरही झाला आहे. जालना, मुंबई, नाशिक आणि नागपूर येथून दुबईकडे जाणारी कांदा, मका, मिरची, टोमॅटो आणि डाळिंबाची निर्यात सध्या ठप्प झाली आहे. सुमारे ३७० कंटेनर मालासह दुबईमध्ये अडकून पडले आहेत. दुबईस्थित New STS Trading Company चे संचालक सर्जेराव गायकवाड यांनी सांगितले की, आर्थिक संकट तीव्र होत असून सरकारच्या तातडीच्या मदतीची आवश्यकता आहे.

निर्यात थांबल्यामुळे शेतमालाचे दर घसरत आहेत, तर आयात बंद झाल्याने सुका मेवा महागतो आहे.अशी दुहेरी कोंडी निर्माण झाली आहे. व्यापाऱ्यांच्या मते, परिस्थिती लवकर सुरळीत न झाल्यास बाजारातील अस्थिरता आणखी वाढू शकते.