पश्चिम बंगालमध्ये राजकीय भूकंप, निवडणुकीत मोठा उलटफेर; ओवैसींनी सत्तेचं गणित बिघडवले, ममतांच्या बालेकिल्ल्यात फूट

हुमायूं कबीर यांनी अलीकडेच ‘आम जनता उन्नयन पार्टी’ची स्थापना केली आहे. त्यांनी या आघाडीला प्रत्यक्षात आणण्यासाठी आक्रमक पावले उचलली आहेत. रविवारी मुर्शिदाबादमधील रेजीनगर येथील पक्ष कार्यालयातून त्यांनी 153 उमेदवारांची घोषणा केली. सुरुवातीला 182 उमेदवारांची यादी जाहीर करण्याची योजना होती, मात्र सध्या 153 नावांवर शिक्कामोर्तब करण्यात आले आहे. कबीर यांच्या या निर्णयामुळे आणि ओवैसींसोबतच्या त्यांच्या युतीमुळे बंगालमधील निवडणूक समीकरणे अधिक गुंतागुंतीची झाली आहेत.

या आघाडीमुळे ममता बॅनर्जी यांच्यासमोर सर्वात मोठे आव्हान उभे राहिले आहे, ते म्हणजे ‘मुस्लिम फॅक्टर’. पश्चिम बंगालमध्ये सुमारे 27 ते 30 टक्के मुस्लिम लोकसंख्या आहे. राज्यातील 294 विधानसभा जागांपैकी 100 हून अधिक जागांवर अल्पसंख्याक मतदार थेट निकाल ठरवतात.

ममता बॅनर्जी यांच्यासाठी ही केवळ मतांची फूट नसून थेट राजकीय आव्हान आहे. हुमायूं कबीर यांनी त्यांच्या आणि विरोधी पक्षनेते शुभेंदू अधिकारी यांच्या मतदारसंघांमध्येही उमेदवार उभे करण्याची घोषणा केली आहे. त्यांनी भवानीपूर (ममता बॅनर्जी यांचा मतदारसंघ) आणि नंदीग्राम (शुभेंदू अधिकारी यांचा मतदारसंघ) येथे मजबूत अल्पसंख्याक उमेदवार उभे करणार असल्याचे सांगितले. या दोन महत्त्वाच्या जागांसाठी उमेदवारांची नावे अद्याप जाहीर झालेली नाहीत, पण ही घोषणा स्वतःतच मोठी रणनीती मानली जात आहे. तसेच कबीर यांनी स्वतः रेजीनगर आणि नौदा या दोन जागांवरून निवडणूक लढवण्याचा निर्णय घेतला आहे.

ओवैसी आणि हुमायूं कबीर यांची ही युती बंगालच्या राजकारणात नवीन समीकरण निर्माण करत आहे. असदुद्दीन ओवैसी हे राष्ट्रीय पातळीवर प्रभावशाली मुस्लिम नेते म्हणून ओळखले जातात, मात्र बंगालमध्ये त्यांना नेहमीच स्थानिक मजबूत चेहऱ्याची गरज होती. मागील निवडणुकांमध्ये AIMIM ला मोठे यश मिळाले नव्हते. मात्र हुमायूं कबीर यांच्या रूपाने त्यांना तो मजबूत स्थानिक आधार मिळाला आहे. कबीर हे मुर्शिदाबादमधील प्रभावशाली नेते असून त्यांचे स्थानिक नेटवर्क मजबूत आहे. ओवैसींची राष्ट्रीय ओळख आणि कबीर यांचा स्थानिक प्रभाव एकत्र आल्यास, ही युती अल्पसंख्याकबहुल जागांवर मोठी ताकद ठरू शकते.

या संपूर्ण घडामोडीत सर्वाधिक फायदा भारतीय जनता पक्षाला (भाजपा) होण्याची शक्यता आहे. भाजपाचे नेते बंगालमध्ये मुस्लिम मतांच्या विभाजनाची वाट पाहत होते. टीएमसीचा सर्वात मोठा आधार हा मुस्लिम मतदारांचा एकगठ्ठा पाठिंबा आहे, हे भाजपाला चांगले माहीत आहे. ओवैसी आणि कबीर यांची युती जितकी मजबूत होईल, तितकी टीएमसीची मतं विभागली जातील. आणि जिथे टीएमसीची मतं तुटतील, तिथे भाजपासाठी विजयाचा मार्ग सुकर होईल. विशेषतः ज्या मतदारसंघांमध्ये हिंदू आणि मुस्लिम मतदारांची संख्या जवळपास समान आहे, तिथे ही युती भाजपासाठी ‘संजीवनी’ ठरू शकते.