Toothbrush : दातांच्या स्वच्छतेतच लपला आहे धोका, ब्रशबद्दलची ही माहिती प्रत्येकाला माहित असायला हवी

दररोज सकाळी उठल्यावर लोक सर्वात आधी काम करतात ते दात घासण्याचं. ही एक साधी सवय वाटली तरी ती आपल्या तोंडाच्या आरोग्यासाठी अत्यंत महत्त्वाची असते. ब्रश केल्याने दातांवरील अन्नकण, जंतू आणि दुर्गंधी दूर होते, तसेच हिरड्या निरोगी राहतात. पण, ज्या टूथब्रशचा वापर आपण दररोज आरोग्य राखण्यासाठी करतो, तोच कधी आपल्या आरोग्यासाठी धोकादायक ठरू शकतो, हे तुम्हाला माहिती आहे का?

होय! एका संशोधनात असे आढळून आले आहे की तुमचा टूथब्रश म्हणजे अक्षरशः लाखो करोडो बॅक्टेरियांचा घर असतो. अभ्यासात समोर आले की एका टूथब्रशमध्ये 10 लाख ते सव्वा कोटी पर्यंत बॅक्टेरिया आणि फंगसच्या विविध प्रजाती आढळतात. हे सूक्ष्मजंतू ब्रशच्या जुन्या रेशांच्या फटींमध्ये जाऊन लपतात आणि केवळ पाण्याने धुतल्याने ते पूर्णपणे नष्ट होत नाहीत.

जेव्हा आपण दात घासतो, तेव्हा हे बॅक्टेरिया पुन्हा आपल्या तोंडात प्रवेश करतात. म्हणजे, दिवसातून दोन वेळा ब्रश करणारे लोक दिवसातून दोन वेळा या बॅक्टेरियांच्या संपर्कात येतात. ब्रश सतत ओलसर राहिल्याने त्यावर नवनवे जंतू वाढत राहतात. मग प्रश्न असा उरतो की रोज नवा ब्रश वापरावा का?

ब्राझीलमध्ये झालेल्या एका संशोधनात ४० नव्या टूथब्रशांची तपासणी करण्यात आली. हे सर्व वेगवेगळ्या कंपन्यांचे ब्रश होते. निष्कर्ष धक्कादायक होता. त्यापैकी अर्धे ब्रश आधीपासूनच विविध बॅक्टेरियांनी संक्रमित होते, म्हणजे नवा असो वा जुना ब्रश, दोन्हीत बॅक्टेरिया आढळतात.

मग या जंतूं पासून सुटका कशी करायची?शोधकांच्या मते, १% व्हिनेगर (सिरका) द्रावणात ब्रश भिजवणे हा बॅक्टेरिया कमी करण्याचा एक प्रभावी मार्ग आहे. मात्र यामुळे ब्रशवर थोडासा आंबूस स्वाद राहतो, जो पुढच्या वेळी ब्रश करताना त्रासदायक वाटू शकतो.त्याशिवाय, एंटिसेप्टिक माउथवॉशमध्ये ब्रशच्या टोकाला 5 ते 10 मिनिटे भिजवणे हा देखील प्रभावी उपाय ठरतो.

अमेरिकन डेंटल असोसिएशन (ADA) सारख्या संस्थांच्या मते, प्रत्येक तीन महिन्यांनी नवीन टूथब्रश बदलणे हे आरोग्यदायी सवय आहे. त्यामुळे पुढच्या वेळी कुणी विचारलं की 'तुमच्या टूथपेस्टमध्ये मीठ आहे का?' तर तुम्ही हसत विचारू शकता, 'तुमच्या टूथब्रशमध्ये बॅक्टेरिया आहेत का?'