Bhramari : भ्रामरी प्राणायामानं मन होईल शांत, मानसिक आरोग्यासाठी उत्तम उपाय, ताणतणाव, चिंता होतील कमी
- Published by:Renuka Joshi
Last Updated:
भ्रामरी प्राणायाममुळे, स्वतःच्या श्वासानं निर्माण होणारी कंपनं शरीरात पसरतात आणि मज्जासंस्थेशी संवाद साधतात. गुणगुणण्याची प्रक्रिया देखील आरोग्यासाठी फायदेशीर मानली जाते. कंपनांचा आपल्या ऊतींवर, शरीरातील द्रवांवर आणि मज्जासंस्थेवर परिणाम होतो.
मुंबई : भ्रामरी प्राणायाम हा योगाभ्यासातला महत्त्वाचा प्रकार. भुंग्याच्या म्हणजेच भ्रमराच्या ध्वनीप्रमाणे, गुणगुणण्याच्या आवाजानं मनाला शांत करणं हे याचं सूत्र.
भ्रामरी प्राणायम म्हणजे लोक सहसा ते फक्त श्वास घेणं आणि गुणगुणणं असं समजतात, पण प्रत्यक्षात, भ्रामरी ही एक अधिक व्यापक पद्धत आहे. शरीराची योग्य स्थिती, श्वासोच्छवासावर नियंत्रण, हाताची स्थिती आणि संपूर्ण एकाग्रता हे सर्व महत्त्वाचे घटक आहेत.
advertisement
भ्रामरी योग्य रितीनं केल्यानं शरीराची योग्य स्थिती श्वासोच्छवासाला निर्देशित करण्यास मदत करते आणि हातांची स्थिती मज्जासंस्थेवर परिणाम करते. हे सर्व पैलू एकत्रितपणे मेंदू आणि मज्जासंस्थेवर त्याचा प्रभाव वाढवतात.
भ्रामरी ही केवळ विश्रांतीची पद्धत नाही तर यामुळे आपला मूड आणि ऊर्जा देखील बदलू शकते. योग प्रशिक्षकांच्या मते, त्यांनी जेव्हा पहिल्यांदा भ्रामरी केली तेव्हा त्यांचे विखुरलेले विचार शांत झाले. या सरावामुळे आंतरिक अस्वस्थता कमी होते आणि मन स्थिर होतं.
advertisement
भ्रामरी प्राणायाममध्ये ध्वनी हा जीवनाचा मूलभूत घटक मानला जातो. ध्वनीला सूक्ष्म कणांपासून ते संपूर्ण विश्वापर्यंत सर्वकाही आकार देणारी शक्ती मानली आहे. सिद्ध परंपरेत, ब्रह्मांडात वेगवेगळ्या फ्रिक्वेन्सीची एक जटिल लय मानली जाते, जिथे पदार्थ, ऊर्जा आणि चेतना व्यवस्थित कंपनांपासून जन्माला येतात.
भ्रामरी प्राणायाममुळे, स्वतःच्या श्वासानं निर्माण होणारी कंपनं शरीरात पसरतात आणि मज्जासंस्थेशी संवाद साधतात. गुणगुणण्याची प्रक्रिया देखील आरोग्यासाठी फायदेशीर मानली जाते. कंपनांचा आपल्या ऊतींवर, शरीरातील द्रवांवर आणि मज्जासंस्थेवर परिणाम होतो.
advertisement
भ्रामरी करता तेव्हा ही कंपनं कवटी आणि सायनसमधून पसरतात, ज्यामुळे आजूबाजूच्या ऊतींना फायदा होतो. लयबद्ध कंपनं मेंदूच्या मार्गांना समक्रमित करू शकतात असं अलीकडच्या संशोधनातून दिसून आलं आहे.
भ्रामरी कशी करावी ?
शांत ठिकाणी आरामात बसा, पाठीचा कणा सरळ ठेवा आणि डोळे बंद करा. नाकातून खोलवर श्वास घ्या आणि श्वास सोडताना, ओठ बंद ठेवून मधमाशीसारखा गुणगुणण्याचा आवाज करा.
advertisement
तुमच्या डोक्यात आणि चेहऱ्यावर कंपन जाणवू द्या. हे सहा ते दहा वेळा करा आणि शेवटी, अनुभवाचा आस्वाद घेण्यासाठी क्षणभर शांत बसा. नियमित सरावामुळे ताण कमी होतो, मानसिक स्पष्टता येते आणि भावनिक संतुलन सुधारते.
तज्ज्ञांच्या म्हणण्यानुसार, भ्रामरी केवळ बाहेरील आवाज शांत करत नाही तर आत स्थिर आणि संतुलित स्थिती निर्माण करण्यास देखील मदत करते.
Location :
Mumbai,Maharashtra
First Published :
Feb 14, 2026 11:48 PM IST
मराठी बातम्या/लाइफस्टाईल/
Bhramari : भ्रामरी प्राणायामानं मन होईल शांत, मानसिक आरोग्यासाठी उत्तम उपाय, ताणतणाव, चिंता होतील कमी
