Harbara Disease : हरभरा पिकावर मर रोगाचा प्रादुर्भाव? असं करा व्यवस्थापन, कृषी तज्ज्ञांचा सल्ला

यावर्षी हरभरा पेरणी थोडी उशिरा झाली असून, शेवटी झालेल्या पावसाच्या ओलीवर पेरणी झाली आहे. काही ठिकाणी पेरणीला उशीर होत आहे. मागील आठवड्यात थंडी कमी असल्याने हरभरा पिकावर त्याचा परिणाम झाला आहे. आता पुन्हा थंडी वाढलेली आहे. पिकाची वाढ जरा कमी झाली आहे, तसेच बऱ्याच ठिकाणी मर रोग आणि कॉलर रॉटचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे. बीज प्रक्रिया केली असेल तर मर रोगाचा प्रादुर्भाव दिसून येत नाही.

हरभरा पिकामध्ये सुद्धा तो जेव्हा ढगाळ हवामान आणि ओली जमीन असेल तर जास्त प्रमाणात एक्सपोज होतो. जर हवामान चांगले असते, थंडी जास्त असेल तर प्रादुर्भाव होत नाही. या वर्षीच्या रब्बी हंगामात हवामान पोषक आहे परंतु ढगाळ वातावरण आहे किंवा थंडी अजून तरी कमी प्रमाणात आहे. या कारणाने आपल्याला हरभरा पिकामध्ये मर व कॉलर रॉट सारखे रोग दिसून येत आहेत.

त्यासाठी शेतकरी ट्रायकोडर्मा विरिडीचे 3-4 किलो किंवा लिटर एकरी ड्रेचिंग करणे आवश्यक आहे किंवा गांडूळ खतासोबत मिक्स करून टाकू शकता. रासायनिक बुरशीनाशकांमध्ये:

कॉपर ऑक्सिक्लोराईड 300-400 gm किंवा

फॉसेटाइल अॅल्युमिनियम 250-300 gm किंवा

मेटॅलेक्झिल + मॅन्कोझेब 400 gm किंवा

क्लोरोथॅलोनिल + मेटॅलेक्झिल 250 मिली

कार्बेंडाझिम + मॅन्कोझेब (Sprint) 500 gm

यापैकी कोणतेही एक बुरशीनाशक आणि सोबत थायामेथॉक्सम 30 एफएस 250 मिलीलीटर ड्रेचिंग करावी (ड्रेचिंग तुम्ही स्प्रिंकलर द्वारे करू शकता). किंवा जर जमीन ओली असेल तर वरील बुरशीनाशक आणि कीटकनाशक यांची फवारणी सुद्धा करू शकता, परंतु फवारणी ही सकाळी किंवा संध्याकाळी करावी.  जमिनीमध्ये हरभरा पिकाच्या मुळीपर्यंत औषध जाईल याची काळजी घ्यावी.

तसेच जर आपले शेत ओले असेल तर कोळपणी आणि खुरपणी करावी जेणेकरून जमिनीमध्ये हवा खेळती राहील. ओलावा कमी झाला की बुरशीचा प्रादुर्भाव कमी होईल, अशी माहिती राहुरी कृषी विद्यापीठाचे शास्त्रज्ञ अनंत इंगळे यांनी दिली आहे.